การผ่าตัดไซนัสโดยใช้กล้อง

     การผ่าตัดไซนัสแบ่งง่ายๆเป็นสามแบบ คือ
1. การผ่าตัดโดยการส่องกล้อง
 
 
    
 1.1  Endoscopic sinus surgery เป็นการผ่าตัดโดยใช้กล้องเป็นเลนส์แท่งยาว( Endoscope ) สำหรับสอดเข้าไปทางรูจมูก เพื่อนำแสงและจับภาพมายังสายตาของแพทย์ผ่าตัดและขณะเดียวกันแพทย์สามารถทำงานโดยเครื่องมือเล็กๆ ( Forceps) ภายในช่องจมูกโดยสามารถเห็นภาพขณะทำโดยละเอียด ปัจจุบันการผ่าตัดไซนัสส่วนใหญ่ใช้วิธีนี้ เพราะไม่ต้องเปิดแผลภายนอก
และไม่ต้องนอนโรงพยาบาลนานและเจ็บแผลน้อยกว่า การผ่าตัดวิธีนี้สามารถทำโดยการฉีดยาชาเฉพาะที่  (Local Anesthesia) หรือในรายที่ไม่ร่วมมือหรือเด็ก แพทย์สามารถทำผ่าตัดโดยการดมยาสลบ และในปัจจุบันได้มีการพัฒนา Forceps ชนิดต่างๆและเครื่องมือพิเศษเพื่อช่วยในการผ่าตัดเช่น Microdebrider ซึ่งใช้ในการดูดปั่นตัดเนื้องอกและเนื้อเยื่อในจมูก โดยเสียเลือดน้อยและร่นระยะเวลาผ่าตัด  การผ่าตัดวิธีนี้ต้องอาศัยเครื่องมือดีและความเชี่ยวชาญและประสบการณ์ของแพทย์ผ่าตัด  จึงจะได้ผลสำเร็จโดยปราศจากภาวะแทรกซ้อน( Complication ) 
ตัวอย่างวีดีโอการทำผ่าตัดไซนัสโดยกล้อง Endoscopic Sinus Surgery
 

FESS-Ethmoidectomy

     1.2   Microscopic sinus surgery 
 
เป็นการผ่าตัดโดยใช้กล้องแบบสองตาที่มีกำลังขยายสูงส่องจากภายนอกจมูกเพื่อแพทย์ผ่าตัดทำงานภายในจมูกได้โดยใช้ Forceps ตัดเนื้องอกและเนื้อเยื่อในจมูกได้  ปัจจุบันทำการผ่าตัดโดยวิธีนี้น้อยลงเนื่องจากความชัดลึกของภาพไม่ดี  ทำให้ทำงานในที่ลึกยากและความสว่างไม่ดีเท่าการผ่าตัดโดยใช้กล้อง Endoscope แต่การผ่าตัดวิธีนี้ก็มีข้อดีในแง่ที่แพทย์ผู้ผ่าตัดสามารถทำงานโดยใช้สองมือเต็มที่่ เช่นเดียวกันการผ่าตัดนี้สามารถทำโดยการฉีดยาชาเฉพาะที่ และการดมยาสลบ
2.  การผ่าตัดโดยการเปิดแผลภายนอก ( External Approach ) เป็นการผ่าตัดที่มีการใช้มีดเปิดแผลที่ใบหน้า หรือเหนือเหงือกบนเพื่อเปิดเข้าสู่ไซนัสโดยตรง  การผ่าตัดวิธีนี้มีข้อดีคือ เห็นโพรงไซนัสชัดพื้นที่ผ่าตัดกว้างทำให้การผ่าตัดง่าย ข้อเสียคือ ต้องเปิดแผลภายนอกอาจทำให้มีแผลเป็นเสียโฉม หรือเกิดอาการชาของใบหน้า  หรือฟันบน และเสียเลือดมากกว่า นอนโรงพยาบาลนานกว่า เจ็บแผลมากกว่า ปัจจุบันทำผ่าตัดวิธีนี้น้อยมากแพทย์มักจะใช้ในกรณีก้อนใหญ่แน่นเต็มโพรงไซนัสหรือโครงร่างจมูกเปลี่ยนแปลงเนื่องจากเนื้องอกมาก  รายละเอียดมากกว่านี้จะไม่ขอกล่าวถึง ณ ที่นี้

วิดีโอ YouTube

3. Balloon Sinoplasty
    การผ่าตัดไซนัสโดยการสอดอุปกรณ์พิเศษที่เรียกว่า Ballon Catheter  เข้าไปตาม Guide Wire ที่สอดเข้าไปในไซนัส โดยใช้ X-Rayแบบต่อเนื่อง  หรือใช้ Guidewire  " LUMA" ซึ่งนำแสงได้   หลังจากใส่ Balloon Catheter เข้าไปแล้ว  วางระยะของ Balloon ให้ตรงกับ รูเปิดไซนัส แล้วอัดความดันเข้าไปในBalloon เพื่อถ่างรูเปิดไซนัสจนกว้าง หลังจากนั้นใส่สายสวนเข้าไปในไซนัสเพื่อล้างโพรงได้อย่างหมดจดโดยไม่จำเป็นต้องใช้การตัดหรือ ปั่นเนื้อในจมูกเลย นอกจากนั้นสามารถใช้อุปกรณ์พิเศษเพื่อใส่ยาเข้าไปค้างในโพรงไซนัสเพื่อการรักษาระยะปานกลางได้
ตัวอย่างการทำผ่าตัดในการสอดอุปกรณ์เข้าไปในไซนัสโหนกแก้ม Maxillary Sinus ในรายที่มีไซนัสอักเสบเรื้อรัง

Balloon Sinuplasty Maxillary sinus


ตัวอย่างการทำผ่าตัดในการสอดอุปกรณ์เข้าไปในไซนัสหน้าผากด้านซ้าย Frontal Sinus ในรายที่มีไซนัสอักเสบเรื้อรัง 

ฺBalloon Sinuplasty Lt. Frontal sinus


วีดีโอสาธิตตามลิงค์
 
 การถ่างรูเปิดโดยใช้อุปกรณ์พิเศษ Balloon Catheter โดยใช้ X-ray พิเศษซึ่งทำให้สามารถสอด Catheter เข้าไปในโพรงไซนัสเพื่อทำการล้างดูดหนองในโพรงไซนัส และสามารถถ่างให้รูเปิดไซนัสเปิดเพียงพอสำหรับการระบายหนอง มักใช้ได้ดีในกรณีของไซนัสโหนกแก้ม ( Maxillary Sinus ) และไซนัสหน้าผาก ( Frontal Sinus ) และ Sphenoid Sinus ข้อดีคือ สามารถทำแล้วกลับบ้านได้เลย หรือนอนโรงพยาบาลน้อยกว่าการผ่าตัดไซนัสทั่วไป ข้อเสีย คือ ค่าอุปกรณ์ผ่าตัดแพงมาก และมีเฉพาะในบางสถานพยาบาล และได้ผลไม่ดีในกรณีที่มีริดสีดวงจมูกมาก หรือเป็นโรคของไซนัสหลายโพรง